ЕКІНШІ ТАРАУ

ЕКІНШІ ТАРАУ

ОТБАСЫНЫҢ ЖҮРЕГІ — АНА

Жәннат аналардың табанының астында. Бұл ақиқатты бүгін тек перзенттер ғана емес, аналардың өздері де ұғынуына қажеттілік бар. Жәннат табанының астында болуы үшін ана жәннаттың үстінде жүре алатындай болуы керек. Шынайы ана — өмірдегі ең жоғары мақсат перзент дүниеге әкелу және оны бағып-күту екенін ұғынған ана. Ана аналық мәртебесін ұғынғанда өзін түгелдей аналыққа арнайды. Аналық мәртебесі — жер бетіндегі ең жоғары мәртебе, оның теңдесі жоқ. Ана — жай ғана сипаттау мен мадақтардың нысанасы емес, ол іштей пәк, іштей шынайы, іштей баланың кемелдігі үшін өзін бөлшек-бөлшек етіп бере алатын жан. Ана міне, сол үшін ұлықталады. Сол үшін де бала жәннатты ананың табанынан таба алады. Ана бала үшін өз тыныштығынан, өз сұлулығы мен денсаулығынан, тіпті өмірінен бас тарта алады, бірақ орнына ештеңе талап етпейді. Ана аналықтан бет бұрған сәттен бастап мәнсіздіктің түбіне құлайды. Ана баланы дүниеге әкелген соң, түндері ұйқысыз күйде оны емізеді, оның айналасында көбелектей ұшады, ол үшін күйінеді, оның балаға деген махаббаты пәк әрі шынайы екенінің дәлелі мынау: ол бұл істерін міндетсінбейді, бұл істері үшін өтем мен ақы талап етпейді. Ана — әкені үйде таққа отырғызатын қуат. Ол қаласа, әкені тақтан түсіреді; қаласа, тақтағы мәртебесін биік етеді. Ана әкені балаларына шаң жұқпас, қол сұғылмас тұлға ретінде бейнелейді, әке үшін ең лайықты орынды әзірлейді; әкенің абыройын балалардың көз алдында ең биік абырой ретінде сіңіреді. Балалар дүниені алғаш рет ананың көзімен көреді. Ананың ойымен ойлайды. Ананың сөзімен сөйлейді. Сол себепті ана әрдайым өзін, ойын, сөзін пәк ұстайды. Ол істеп жатқан ісі мен айтып жатқан сөзі нәрестесінің жүрегі мен қиялында қандай із қалдыратынын пайымдайды. Ана балаларға әкені мақтайды, балалардың жағдайынан әкеге ең дұрыс мәлімет береді. Ана отбасының дәл ортасында тұрып, жүрек сияқты бүкіл отбасына тыныштық пен нұр сыйлайды. Ол үшін отбасы — қамал. Отбасынан басқа мекен оған жұбаныш бермейді. Ана баланы жұбатуды, тамақтандыруды, шомылдыруды біледі. Ол ана болғандықтан өзін бала алдында өте жауапты ұстайды. Ана ана екенін алға тартпайды. Аналық мәртебесін пайдаланып, балаларды өз қалауына қарай пайдаланбайды. Ана ұл бейнесінде құл емес, шынайы ер-азамат пен батыл адам тәрбиелейді, ол ұлды бір өмір етегіне салып әлдилеп өмір сүрмейді. Ана қызынан ғайбатшыл әрі өсекші, шыдамсыз әрі төзімсіз мақұлық емес, ақылды, дана, отбасын сүйетін, төзімді әйел өсіреді. Ана ұлды бір өмір етегіне салып жүрмейді. Оған инсап пен диянат тілеп, әке тәрбиесіне тапсырады. Ананың көп уақыты қызды қалыптастыруға арналады — қызына аспаздықты, үйді таза ұстауды, жыртық-жамауды тігуді, сыпайылық пен көркем мінезді үйретеді. Қызының жағдайын бақылайды. Оның жүрегіне бос арман-әуестіктер кіріп ұя салуына жол бермейді. Қызын үздіксіз белгілі бір іспен айналыстырады. Әйелдікке қатысты машақаттарды жеңіп өту тәлімін беріп, әйелдік абыройды сақтау үлгісін көрсетеді. Ана қызына шынайы ана қандай болатынын өмір сүріп көрсетеді. Ана Құдайдан қорықса, әкенің Құдайдан қорыққанынан гөрі көбірек пайда әкеледі. Ананың ғибадаты әкенің ғибадатынан гөрі күштірек қуатқа ие. Әкенің адасуынан гөрі ананың адасуы — үлкен қасірет. Әке адасса, оның салдарынан гөрі ананың адасуының салдары сұмдық. Ана — отбасының жүрегі, жүрек ауырса, бүкіл тән әлсірегені сияқты, ана рухани ауру болса, бүкіл отбасында күйреу болу ықтималдығы жоғары. Ананың жақсылығы үшін Құдай оның табанына жәннат төсеген болса, жамандығына қандай жаза беретінін елестетуге болады. Ана өз мәртебесін пәк сақтаса, ол аршынан биік орынға отырғызылады.

Акром МАЛИК