Unutmak büyük bir nimettir. Eğer insan unutamasaydı, bazı hatıralar onu helak ederdi.

Unutmak büyük bir nimettir. Eğer insan unutamasaydı, bazı hatıralar onu helak ederdi. Sirkeyi karanlık bir yere koyup ne kadar uzun yıl saklarsan o kadar güçlü olur, kuvveti artarmış; insanın kalbinde kalan bazı hatıralar da sirke gibidir, onu kalbin içine, hayalin köşelerine fırlattıkça ve ondan kaçtıkça seni kovalar, sirke gibi kuvvet bulup bütün bedene etkisi gitgide artar. Neyse ki Allah unutma nimetini bahşetmiştir. Ama unutmak için zamanın geçmesi gerekir, zamanın geçmesi ise ömrün azalmasıdır. İnsan kendisine azap veren hatıralardan kurtulmak için böylece ömründen yılları yakar, yıllar geçtikçe unutma ocağının ateşini yakar. Yine de güçlü olmak gerekir, yaşamak için, hayat için güçlü olmak lazımdır. İnsanların arasından birinin şefkat göstermesini beklemek cahilliktir, insanlar zalimdir; kimsede kendisi gibi bir insana acıma duygusu yoktur; insan başkalarının dertlerine ortak olacağına umut bağlayamaz ve başkalarından teselli beklememek en doğru karardır. İnsanlara kalbi açmamak gerekir, Mecnun gibi çöllere çıkıp yabani hayvanlara gönlü açmak gerekir ki onların bakışları, derdini dinlerken zalimce bakan insanlarınki gibi ağır gelmez; samimiyeti ve teslimiyeti insanoğlu bilmez; imkân olsa da insanoğlu, insan ayağının ulaşmadığı yerlere kaçsa... Belki dünyadaki ve dünya ehlindeki zulmü, şefkatsizliği görünce, âlem sahnesinin yaşamak için bir zindan olduğunu anlayınca ahiret diyarındaki avlusunu mamur etmeye çalışır kul... Belki kendi Yaratıcısına böylece yaklaşır kul. Belki böyle anlarda kendisi hakkındaki bütün bilgileri düşmanların hayalinden süpürüp atmak, kendini hiç var olmamış gibi unutturmak, kendisi de yokluğun derinliğine izsiz ve sessizce gitmek ister zavallı mazlum... Belki kendisine birinin acımasını ve teselli vermesini de, zalimlerin onun çektiği azapların binde birini bile görmesini de istemez hasta ve âciz gönül... Zaten acılar ve azaplar bir hazinedir, onu yabancılara ve düşmanlara vermemek gerekir. Su kaynarsa ondan en azından buhar çıkar; azap çeken insan en azından ah çeker ya da derdini söyler; bu dert namahremlerin kulağına ulaşmasın diye yabancıların anlamadığı bir dilde konuşmak gerekir.