Агар дар бораи ҳикмати маош додан аз баъзе ҳақиқатҳо сухан гӯем, аҷаб нест, ки судманд бошад, иншоаллоҳ.

Агар дар бораи ҳикмати маош додан аз баъзе ҳақиқатҳо сухан гӯем, аҷаб нест, ки судманд бошад, иншоаллоҳ. Роҳбар, дар ҳар ҷое, ки набошад, бояд кайфият ва феълу хӯи кормандонро донад. Яъне муомила ва амрҳо бояд мувофиқи он бошанд. Ба коргарони нав, яъне ҷавононе, ки таҷрибаашон кам аст ё тамоман таҷриба надоранд, то шаш моҳ маоши баланд додан намешавад. Сабабҳояш инҳоянд: 1. Аксари ҷавонон илми харҷ кардани пулро надоранд. Яъне онҳо намедонанд, ки пулро ба ҷои лозимӣ сарф кунанд, онҳо пулро ба ҳавасҳои нолозим ба бод медиҳанд. Маоше, ки ба онҳо дода мешавад, низ ҳамин тариқ исроф мешавад. 2. Илми харҷ кардани пул дар баробари таълим тавассути таҷриба ҳосил мешавад. Яъне хурӯсчае, ки пулашро беандеша сарф кардааст, фардо ба муҳтоҷӣ афтода, сараш ба девор бархӯрад, «Эҳ, маълум мешавад, ки пулро каме андешида, ба атрофам нигариста сарф мекардаам!» — гуфта хулоса мебарорад ва истифода бурдани пулро дар ҷойҳои зарурӣ меомӯзад. Агар маошаш камтар бошад, маҳорати сарфакорӣ дар ин масъала меафзояд. 3. Дар муддати муайян муҳтоҷӣ барои инсон зарур аст. Муҳтоҷӣ омили рушд аст. Муҳтоҷӣ барои инсони оқил сарчашмаи ҳикмат ва қувват аст. Яъне ҷавони оқил тавассути муҳтоҷӣ сабабҳои муҳтоҷиро меомӯзад, чораҳои ба он наафтоданро дарк мекунад, муҳтоҷонро ҳис мекунад, дар бораи он ки ба муҳтоҷон чӣ гуна ва ба кадом шакл ёрӣ бояд расонд, илми амалӣ ҳосил менамояд. 4. Ҷавоне, ки бо маоши камтар кор мекунад, дар боби сабр ва садоқат аз имтиҳон мегузарад. Ӯ ба ҳикмату марҳамат, адолату таҷрибаи сардор бовар мекунад, ба камбудиҳо сабр карда, бо садоқат ба идора ва роҳбари худ хизмат менамояд, ва ин барои иқболи ӯ, ба эътимод даромаданаш ва хизматҳои бузург карданаш, дар ниҳоят барои баракат ва иқболи неки ӯ роҳ мекушояд. 5. Одами камбағал, ки муддати дароз дар ҳамин ҳол мемонад, мефаҳмад, ки камии пул барои зиндагиаш душворӣ эҷод намекунад. Хулоса мебарорад, ки набудани баъзе чизҳо ба ҳаёт нуқта намегузорад. Мефаҳмад, ки пул ҳама чизро ҳал намекунад. Амиқ дарк мекунад, ки пул на дар вақти хостаи ӯ худ аз худ, балки тавассути меҳнат, малака, шуҷоат ва сабр, дар вақте ки Худо ирода кардааст, меояд. 6. Коргари ҷавон дар идора кор карда, пеш аз ҳама дар соҳаи худ таҷрибаомӯзӣ мегузарад, яъне дар давраи аввал муҳимтарин таҷрибаву донишҳо, малакаву маҳоратҳоро ҳосил мекунад, дар ин бобат барояш идора вазифаи мактаб ва сардор вазифаи устодро иҷро мекунад, ӯ маоши андак гирифта, бо бисёр кор кардан ҳаққи ҳамин мактабу устодро адо менамояд. 7. Коргари ҷавон бисёр кор карда, маоши кам гирифта, ба фидокорӣ ва матонат мерасад, моҳияти меҳнати ҳалолро мефаҳмад, баракати оянда маҳз бо ҳамин арақи ҳалол пайдо мешавад, коргари ҷавон бо тамоми вуҷудаш дарк мекунад, ки ризқе, ки аз меҳнат меояд, то чӣ андоза ширин ва қадрдор аст. Умуман, дар ин масъала ҳикматҳои зиёде ҳаст, бинобар ин дуруст нест, ки ҷавонони мӯҳтарами мо «ҷои худро наёфтам, бояд рушд кунам» гуфта, аз коре ба коре ҷаҳанд, ин ба онҳо тамғаи «бесубот» мечаспонад; модоме ки сардор боинсоф, бодиёнат ва ҳалол аст; модоме ки идора ба одамон хизмати судманд мерасонад, маҳсулоти фоиданок медиҳад, пас бояд дар ҳамин ҷо монд, танҳо талаб карда мешавад, ки ин чизҳо пеш аз ба кор даромадан дониста шаванд ва аз шубҳаҳо холӣ бошанд. Ин илмро комил донед, онро дар худ амиқ ҷо кунед, ин сухан ҳам ба сардорон ва ҳам ба кормандон дахл дорад. Иншоаллоҳ, манфиаташро мебинед. Маҳз аз набудани ҳамин илм аст, ки коргарон субот надоранд, роҳбарон азоб кашидаанд, ҷавононе, ки мехоҳанд кор кунанд, низ машаққат дидаанд... Боз онҳо фиреби сафсата ва ҳарзагӯии «мотиваторҳои бемағз»-ро, ки интернетро пур кардаанд ва мегӯянд «барои рушд муҳити мусоид ҷӯй», хӯрда мегарданд. Суханамонро кӯтоҳ кардем, зеро дар ин бобат муфассал китоб навиштан мумкин аст.