Dil

Dolandırıcıların hilesi

Özbekçeden çeviri · Orijinal metin

Dolandırıcıların hilesi — fotoğraf

Bir erkeğin kandırılması onun haysiyetine ve mertebesine yakışmaz. Çünkü erkek demek her şeyden önce feraseti, aklı ve hikmeti bir araya getirmiş insan demektir. Ancak ferasetsiz, aklı eksik ve hikmetten yoksun kişi kandırılmaya mahkûmdur. Kandırılmak zavallılık değil, ahmaklık sayılır. İnsan ne kadar temiz kalpli olursa olsun, yalancıların ve kezzapların, hilekârların ve dolandırıcıların var olduğundan haberdar olsun.

Şeytan insana kabalıkla değil, tatlı sözle gelir. Timsah avını yakalamak için kütük gibi görünür.

Dolandırıcı kimdir? Başkasının parasını hangi hileyle olursa olsun elinden alıp o parayla karnını doyurmayı, giyinmeyi, çocuklarını geçindirmeyi planlayan pis bir adamdır. Soyguncu zorla alır, hilekâr ise hileyle alıverir. Dolandırıcı da soyguncu da bu işi belli bir planla yapar. Parası olan herkes onun için bir avdır.

Dolandırıcılar önce avlarını seçerler. Dolandırıcı küçük çaplı takımdansa okumuş, saf yürekli, çalışkan, aynı zamanda saf ve biraz korkak, zayıf insanları hedef alır. Eğer dolandırıcılık alanında yüksek başarılar kazanmış, ün salmış, yüksek doruklara çıkmışlarsa, büyük büyük zenginleri kafeslemek, hatta onları sürekli sağmak için ağ atarlar.

Saflar da iki türlüdür: parası az, çalışkan ve saf olan ile babasının kazandığı para sayesinde “zengin” olmuş saf. Baba hayatın türlü çekiçlerini yemiş, pişmiştir; ama oğul hazır şartlarda keyif içinde büyüdüğü için ne mücadeleci ne kararlı ne de ferasetlidir; tuzaklara en çok işte bu saflar düşer. Emeği baba vermiş, büyük bir şirket kurmuştur; oğul ise ona sırf zenginin oğlu olduğu için sahip çıkar. Böyle bir safın burnuna halka geçirip istediği gibi oynatmak isteyen becerikli dolandırıcılar her adımda bin tanedir. Pazarda da böyle dolandırıcılar sayısızdır; çürük domatesini istediğiniz kilodan eksik tartıp satıverir!

Şimdi dolandırıcıların hilelerini inceleyelim.

Birinci adım: güven kazanmak. Bunun için zavallı ve şefkatli modunda çalışırlar. Kendisi hasta, çocuğu hasta, ailesi çok zor durumda; ama bir yandan da son derece temiz, ibadet ehli, yumuşak kalpli. Vay vay, düpedüz evliya! Kısacası kendini melek suretinde takdim eder. Sonunda safın güvenini fetheder.

İkinci adım: azar azar borç ister. Mesela yüz bin. Şu tarihte geri veririm der ve o tarihte getirip verir. Böylece hiç borç almayan biri gibi dolaşır. Sonra birden ortaya çıkar, bu kez iki yüz alır. Bu şekilde az az borç alır, fakat her seferinde borç miktarı artar. Borç almak zorunda olduğunu öyle temellendirir ki, tez savunan bir doktora öğrencisinin bile kendi çalışmasını bu kadar temellendiremeyeceği kesindir.

Üçüncü aşama: dolandırıcı uzun süreli bir araştırma yapıp sizin malî gücünüzü öğrenir ve sizden tam o miktarda borç ister. Öyle bir ister ki geri ödeme günü, hatta bir miktar kâr, borcu ödeyeceğinin gerekçeleri, hepsi açık seçik hesaplanmış olur. Parayı ona nasıl verdiğinizi bilmeden kalırsınız. Ve dolandırıcı kanat çırpmadan uçup gider. Onu artık bulamazsınız. Vesselam. Fakat stratejist dolandırıcılar zenginleri sürekli sömürür. Bu türü tam bir tilkidir.

Böyle bir dolandırıcı var, sanırım Kırgızistan’da, Oş’ta yaşıyor. İsveç miydi, her neyse, galiba 2004 yılında Avrupa’ya kaçıp vatandaşlık alan Mukim Mahmud’un damadı. Mukim ağabey de çoktan ondan yüz çevirmiş. Bu çocuğun adı Rahimcan Ali. 2021 yazında gelip bana “Karım ölüyor, borç ver” demişti. Saflık edip Rüstemcan hocadan on bin ABD doları alıp vermiştim. O günden beri ortada yok. Bir yolunu bulup baskıyla 2-3 bini alındı. Ama kalanını yiyip hazmetti. Oysa o para yetimlerin parasıydı; Rüstemcan hoca o zamanlar yetimlere destek faaliyetiyle uğraşıyordu.

Kısacası Rahimcan Ali gibi arsızlar pek çok. Onun evine, Oş’a adam göndermiştim. Gidip gelenler anlattı: hiçbir şeyi olmayan bir yoksulmuş. Bu yollarla insanları kandırıp paralarını yiyerek yaşıyormuş.

Sözün özü şudur: Şerefli insan muhtaç kaldığını söylemez, acısını düşmana ya da yabancıya belli etmez. Derdini açığa vurup yardım istemek ise aslında mertliğe ve asalete aykırıdır.

Kendini zavallı gösteren dilencinin en azından kezzap bir dolandırıcı çıkması hiç de şaşılacak şey değildir.

Sadaka vermek istiyorsanız, gerçek muhtaçları kendiniz arayıp bulun ve onlara verin. Ama safların safına katılmayın.

Akrom MALIK

1 940görüntülenme

Yorumlar

    Diğer yazılar

    Esselamu aleyküm!

    Bugünkü Özbekistan boş bir arazide ortaya çıkmış değildir; o, var olan devlet geleneğinin ayrılmaz bir devamıdır ve binlerce yıllık uzun tarihimizin üzerine kurulmuştur. Halk…

    1 dk

    ON YEDİNCİ BÖLÜM

    YETİMLER Hayal edin: bir grup çocuk cıvıl cıvıl oynuyor. Sesleriyle dünyayı ayağa kaldırıyorlar. Bir şeyler için çekişiyor, kendi kendilerine zıplıyorlar ve saire. Fakat…

    3 dk

    Giriş yap

    Tepki bırakmak, yorum yazmak ve ayarlarınızı saklamak için giriş yapın.

    Devam ederek kullanım koşullarını ve gizlilik politikasını kabul etmiş olursunuz.