ОН СЕГИЗИНЧИ БАП

ОН СЕГИЗИНЧИ БАП

ЖЕСИРЛИК ЖАНА ЭКИНЧИ НИКЕ

Күйөөсү өлгөн аял, аялы өлгөн эркек – экөөнүн тең аты жесир деп аталат. Ошондой эле күйөөсүнөн ажырашкан аял, аялын таштаган эркек да жесир. Бул сөзгө маанилеш катары «тул» сөзү да колдонулат.

Кандай гана эркек же аял болбосун, адал жубайынан ажырагандан кийин үй-бүлө куруусу ал үчүн жакшы. Албетте, жалгыздыктын машакатына чыдоо канчалык оор болсо, эрди-аялдыктын жүгүн көтөрүү да анчалык жеңил эмес. Бул эки абалды теңештирүү анчалык туура көрүнбөйт – үй-бүлө курбоонун натыйжасында адам тукумсуз калат, перзентсиз өтөт, натыйжада өмүрүн жалгыздык жана муң менен аяктоо коркунучу аны куугунтуктайт. Үй-бүлө курган адамга Кудай бир жакшы бакыт ыйгарса, башкача айтканда, ким эрдин сасыгына жана аялдын ачуусуна чыдаса, мээримдүү, ак ниеттүү перзенттерди өстүрүп, алардын гүлдөй сулуу, күндөй жаркыраган жүздөрүнө карап, жүрөгү кубаныч жана шаттыкка толот.

Жалгыздыктан көрө үй-бүлө куруу артык көрүнөт.

Кимдир жалгыз жашоону кааласа, шайтан менен нафстын азгырыктарына жалгыз туруштук берүүсү бир топ кыйын. Ошондой эле жалгыз башка жемелөөнүн ташы көп жаайт.

Үй-бүлө куруу тукумдун үзүлбөсүнө бир себеп, ошондой эле акыретке запас топтоонун мүмкүнчүлүгү. Жакшы перзент тарбиялай алса, адам ыйманы менен өлсө, перзенттин ар бир жакшы амалынан ага сооп барат. Албетте, жаман амалынан да азап тартарын жокко чыгарууга болбойт. Маңдайга жазылып, адамдын өмүрлүк жолдошу өлсө же ажырашса, бир аз убакыт өткөрүп, оюн жыйнап, жашоосун жаңыдан кура баштоосу ылайыктуу. Бирок жесирлик мезгилде адам өзүн бекем кармаганы жакшы. Эркек болобу, аял болобу, жубай издейм деп өзүн абийирсиз кыла турган иштерге кол урбасын.

Тапкыч-кармагыч эркекке, уяттуу жана ар-намыстуу, үй-тиричиликти сүйгөн жана берилген аялга дайыма адал жубай чыгат. Тескерисинче, жеңил ойлуу, каш-көзүн боёп, өзүн базарга салгандардын базары касат – ага тарбиясыз адамдардын баары бузук аялга карагандай карашат. Ошондуктан күйөөсүз аялдардын ар бир өткөн эркекке назданбай, өзүн бекем кармап отурушу максатка ылайык – албетте, аны баалай турган бирөө келет.

Жесирлерди жемелөөдөн айланадагылар сактанышы, мүмкүн болсо, жакшы жубайга жолуктурушу керек. Албетте, бул сыналгыда же радиодо, же телеграм каналда мага күйөө же аял керек деп жарыя бер дегени эмес. Бул ыкма намыс жана ар-ыйба кабыл албаган ыкма, бүгүн айрымдар кошмочулуктун мына ушундай виртуалдык жолун тандап, оокат кылып жатышат имиш. Биздинче, эси бар адам мындай арзан жана пас соода менен курсак тойгузбайт, бала бакпайт. Намыстуу жана ар-намыстуу эркек же аялдар да мындай расталардан өзүнө жар издебейт.

Жесир аялды анын улуулары – ата-энеси, агалары-таякелери, эжелери-тайэжелери, ага-инилери коргошу керек. Анын ал-абалына кароо, жакшы жуучу чыкса, баш-көз болуп, урмат менен узатуулары зарыл.

Жесир эркектин жакындары бекер турбай, маалладан ага бышык, ар-намыстуу аялдарды сурастырып таап беришүүсү зарыл.

Тагдыр болуп, үй-бүлө кургандан кийин өгөй бала тарбиялоо мойнуна түшсө, бул жоопкерчиликти ар-намыс менен аткарган утат. Экинчи ирет үй-бүлө курган эркек да, аял да сезимге берилбей, акыл жана токтоолук менен иш алып барышы талап кылынат. Алар бири-бирин аяшы, бири-бирине зулумдук кылбашы, өзгөчө аялдар амалкөйлүктөн сактанышы, таттуу сөздүү болушу ылайыктуу. Анткени алар жаш бала эмес, бир жолу курулган үй-бүлө бузулган же өлүм болгон, демек, шүгүр жана сабырды бекем кармоо керек. Алардын жакындары да эрди-аял бири-бирине ширелишип кетиши үчүн материалдык болобу, руханий болобу, жол менен көмөктөшүшү жакшы иш.

Эч качан өгөй балага зулумдук кылбаңыз, жетимди кордобоңуз, ошондой эле өгөй перзенттер да ата же эненин артынан пайда болгон өгөй ата-энени кордобосун. Тескерисинче, аларды да өз ата-энелериндей урматташсын.

Башы бир жолу дубалга урулган эрди-аялдар кайра дубалга баш урбасын.

Эгер аял күйөөдөн чыгып, кайра-кайра күйөөгө тие берсе, эркек да аял алып, аял таштай берсе, бул анын ар-намысы үчүн да, абийири үчүн да жакшылык эмес. Эрди-аялдык – эң оболу, сабыр жана жумшактык дегенди билдирет. Сүйүү кийин келет.

Бүгүн мыйзамда экинчи аял маселесинде оң пикир айтууга тыюу салынган. Аны үгүттөө кылмышка теңештирилген. Ошондуктан биз көп аялдуулукту үгүттөбөстөн айтабыз: эгер аялдар өз эрки менен кимдир бирөөгө экинчи аял болуп тийишкен болсо, өздөрүн кемсинтилгендей сезишпесин. Ар бир никенин Кудайдын алдындагы даражасы бирдей. Күйөөгө берилгендик жана сүйүү менен баш ийишсин, анткени Кудай ар кандай сабырдын сыйлыгын сонун кылып берет.

Өзгөчө кайсы бир эркек эрдик кылып, экинчи бир аялды өзүнө никелеп алган болсо, ал да бул машакатка чыдап берсин. Эки аялды ар тараптан тең кармасын жана аялдарга зулумдук кылып, Кудайдын алдында да күнөөгө батпасын.

Эки же андан ашык аял алуу эркек киши үчүн олуттуу жүк. Анын оору-азабы көп. Бул дүйнөдө бул иштин азабы зор, ушуга карап акыреттеги сурак жана жазаны элестетүүгө болот. Анткени аялдарынын ортосунда адилеттик кыла албаган эркек кыямат күнү бир жагы шал болуп тирилет экен.

Ушул убакка чейин аялын көбөйткөн инсаптуу эркектердин эч бири бул ишти башкага сунуштаган эмес. Бирок унутпоо керек: машакат канчалык чоң болсо, адам ага туруктуулук менен чыдап берсе, сыйлык да ошого жараша келет.

Сөзүбүздүн негизги жыйынтыгы мына: адам кандай абалда болбосун, эркек же аял экенине карабастан, үй-бүлөнү сактап калуу үчүн күрөшсүн. Ар бир адамдын оюнда кандай чара көрсөм, кандай мүнөздүн ээси болсом, үй-бүлөм тынч жана бекем турат деген ой жана тынчсыздануу жүрсүн.

Үй-бүлөнүн баркына акмактар гана жетпейт, үй-бүлөсүнүн пайдубалына наадандар гана балта урат жана бирөөлөрдүн үй-бүлөсүнө ыпластар гана кийлигишип, бузууга аракет кылышат.

Акром МАЛИК