ALTINCI BÖLÜM
AİLE KURMAK Üçüncü kısım Dünürcülük Eski zamanlarda dünürler: “Eşiğinizi süpürmeye geldik”, “Kulluğa geldik”, derlerdi. Kızı olanın nazı olur diye kızlı evin şartlarına,…
Yazılar
Akrom Malik’in ahlak, dil, edebiyat ve hayat üzerine yazıları ve denemeleri.
Hayat tecrübesine ve ilim zenginliğine göre klasik metinler farklı yaşlarda farklı yönlerini gösterir.
Kafka’nın “Dava”sını bitirdim. Önsözde, nedense, eserin üslubu için ağır aksak, geveze bir üslup denmiş. Aksine, ben beğendim. İngilizcesini gördüm. Çevirmen Vafo Fayzulloh’u…
Hiçbir zaman birtakım topluluklar kurmaya çalışmamak iyidir. Her topluluğun içinde hainlik yaşar. İnsan…
İki insanın başını bir fikir etrafında birleştireceğim düşüncesi hamdır. Onları fikir değil, aç karın ve yemek birleştirir. Fikir yalnızca tek bir insanda olur. O, topluluğun…
Tanınmış olacağım düşüncesi kalpteki bir hastalıktandır. Tanınmış olmak, şan ve şöhret, bir kişiyi çok…
Söze tanınmış olmak hakkında başlamıştık. Bin yıl önce yazılmış kitaplarımıza göre, mesela Hazret-i Rabguzi’nin “Peygamberler Tarihi”nden anlaşıldığına göre, Allah şöyle buyurur:…
ALTINCI BÖLÜM
İkinci kısım Damat seçmek Damat seçmek, gelin seçmekten tabii ki ciddi şekilde farklıdır. Gelin seçerken aile birinci planda dikkate alınırken, delikanlının evlilik eşiğinde ne…
İnsanlarla ilişkileri koparmamak daha iyidir. İnsanlarla uzun süre bağları korumak iyidir; ya da uzun…
Şekillenmiş insan yeni dostların peşinden koşmaz ya da eski tanıdıklarıyla bağları kesmeye heves etmez. Akıllı kişi eski dostların kıymetini bilir. Bütün mesele işte bu eski…
Hayatımızdaki işler iki kısımdan ibarettir: bizim irademizde olan işler ve bizim irademizin dışında kalan…
İnsanın saat kaçta uyuyup uyanacağı; güzel sözler mi söyleyeceği yoksa kötü sözleri mi seçeceği; helal emek mi harcayacağı yoksa haram helal demeden yiyip mi içeceği; ibadet mi…
ALTINCI BÖLÜM
AİLE KURMAK İkinci kısım Gelin seçmek Önceki sayfalarda söylenen sözleri yeniden tekrarlayalım: Oğul için helal eşi seçip almak anne-babanın borcudur. Aile kurmanın, yani…
İnsanların çoğu kendi istedikleri şeylere inanırlar. Kendilerinin hak bildiği şey için delil ararlar.…
Bunun gibi örnekler daha da getirilebilir: Âlemdeki bütün yaratılmışların içinden ateşi de, havayı da, suyu da bulmak mümkündür ve benzeri. Söylemek istediğimiz şudur: Her şeyin…
Hakikat her şeyden üstündür.
Yakın zamanda okulda bir öğrenci öğretmenine el kaldırdı ve bu çok büyük gürültü kopardı. O zaman öğrenciler nasıl olup da bu dereceye kadar geldi sorusu beni düşündürdü. Ve…
Dünya ehli – dünya ehlinin zıddı Hak ehlidir. Yani Hakk’ın ehli. Onlar dünyayla işi olmayan, yalnızca Hak…
Hak ehli bu dünyayı terk edenler değildir. Dünyayı bir binek, araba ya da gemi olarak tasavvur edenlerdir. Bu şeylerin her biri insanın maksadına ulaşması için hizmet ettiği gibi,…
Kalbine bir bak: bir dost mu istiyor? Biri olsa da derdimi, kederimi onunla gidersem mi diyor? O bana, ben…
Öyleyse bu sözler senin için: lütfen acele etme! Önce şunu bil ki böyle bir dost yalnızca bir kişi olur. İkincisi, o dostun kıyamet dostu olması gerektiğini unutma. Kıyamet dostu…
Dünya ehli, dünyayı her şeyden üstün tutanlardır. “Kısas-ı Rabguzi”de anlatıldığına göre, henüz Âdem…
Müellif der ki, yeryüzünde kalanlar dünyayı seven dünya ehli — kâfirlerdi. Cennette kalanlar cennet ehli — müminlerdi. Allah'ın huzuruna dönenler ise Allah'ın dostları, velileri,…
Sır en büyük güç, en sağlam kudrettir. Erkek sırrını verirse yumurtadan yeni çıkmış civciv gibi savunmasız ve…
Erkeğin sırrı nedir? Birinci sır – kuvvet, güç ve imkândır. Kuvvetinin sınırını asla belli etme. Gücünü gizle. Kimse kestiremesin. İkinci sır – paradır. Cebinde ne kadar var, ayda…
ALTINCI BÖLÜM
AİLE KURMAK Birinci fasıl Zaruret Risalemizin ana kısmına geldik. Aile kurmak – bir ömürlük alışveriştir. Her delikanlı ve kız, aile kurmanın hayatındaki en önemli meselelerden…
Unutmak büyük bir nimettir. Eğer insan unutamasaydı, bazı hatıralar onu helak ederdi.
Sirkeyi karanlık bir yere koyup ne kadar uzun yıl saklarsan o kadar güçlü olur, kuvveti artarmış; insanın kalbinde kalan bazı hatıralar da sirke gibidir, onu kalbin içine, hayalin…
İblisin sıfatlarından biri karamsarlıktır. Yani iblis karamsar ve mahzundur. O, Allah'tan ümidini kesmiş ve…
Karamsar insan yarında aydınlık görmez. Bütün olaylarda yalnızca facia ve azap arar. İyimser insan ise daima kolaylık ve sevinç, ferahlık ve neşe üzeredir. İnsanın karamsar değil,…
Kendi ahlakı hakkında kaygılanan, kendi edebini ve insafını tahlil eden ve güzel ahlaka doğru çabalayan…
İyiler günahtan ve masiyetten azap duyarlar ve asla alçaklığın pençesinde kalıp gitmezler. Onlar nasihatten etkilenip Allah'a gizlice ağlayarak, yalvararak doğru yolu…
Bu dünyanın işi tuhaf.
Denir ki, nifakın sayılan alametleri dörde ulaşır: 1. Konuşunca yalan söylemek. 2. Söz verince tutmamak. 3. Emanete ihanet etmek. 4. Anlaşamayınca haddi aşmak (sövmek,…
Yakın dostunu bir kez de olsa gıybet ettin mi? Demek ki ona ihanet etmişsin…
Lütfen en yakınlarını da uzaklarını da gıybet etme. Kalbini ihanete alıştırma.
İnsandaki bazı hastalıkların gizli bir dönemi olurmuş — hastalık bedenin içinde saklanıp oturur, sonra fırsat…
Özellikle cahillik — ilimsizlik de en ciddi hastalıktır, belki de bütün illetlerin anası. En ilginci, insanlar cehaleti hastalık bilmezler. Cehaleti hastalık bilmeyenlere ilim…
Dünya sevgisinin kalpleri ele geçirdiğinin delilleri:
1. Dinlenme bahanesiyle kalbin çeşitli seyahatleri sevmesi, yabancı ülkelere, dağlara, denizlere can atması ve bunu imkân nispetinde herkese duyurma isteği. Normalde dinlenme…
BEŞİNCİ BÖLÜM
CİĞERLER Ağabey-kardeşlere, abla-kız kardeşlere ciğer denir. Ciğerin vazifesi kanı temizlemekten ibarettir, ciğer çalışmaz hâle gelirse beden zehirle dolar. Ciğer Farsça bir…
Yazarlık nadir bir yetenektir. Pek çok kişi kalem tutabilir, ama gerçek yetenek ve kabiliyet çok az insanda…
Yazar için her şeyden önce doğuştan bir kabiliyet, ikincisi derin bir ilim (edebî-nazari ilimler), üçüncüsü hayat tecrübesi ve elbette temiz ve dertli, uyanık ve huzursuz, duyarlı…